Poronienie – przyczyny, objawy i postępowanie

Poronienie jest przykrą, ale jednocześnie powszechną sytuacją kliniczną. Ocenia się, że poronieniu ulega nawet połowa ciąż! Najczęściej jednak dochodzi do niego jeszcze przed implantacją zapłodnionej komórki jajowej w błonie śluzowej macicy, kiedy pacjentka nawet nie jest świadoma, że była w ciąży. Dlaczego dochodzi do poronień? Jakie objawy w ciąży powinny nas szczególnie zaniepokoić? Czy da się zapobiec poronieniu? [1][2]

Czym jest poronienie?

Poronienie to wydalenie jaja płodowego przed 22. tygodniem ciąży. Po tym okresie mówimy już o porodzie przedwczesnym. Ryzyko wystąpienia poronienia sukcesywnie spada wraz z wiekiem ciążowym, a jego powszechność uzależniona jest przede wszystkim od liczby możliwych przyczyn tego zjawiska. [1][2][3][4]

Przyczyny poronień

Najczęściej poronieniu ulegają zarodki z wadami genetycznymi. Jest to naturalny, ewolucyjny mechanizm, mający na celu pozbycie się „uszkodzonych” osobników. Najczęściej do mutacji dochodzi podczas pierwszych podziałów zapłodnionej komórki jajowej. W związku z tym poronienia następują na bardzo wczesnym etapie ciąży. Zaburzenia genetyczne są  z reguły przypadkowe, dużo rzadziej są przekazywane wraz z materiałem genetycznym od matki czy ojca. [1][2][3][4]

Kolejną przyczyną poronień są nieprawidłowości hormonalne. Podstawowym hormonem podtrzymującym ciążę jest progesteron, na początku ciąży produkowany głównie przez ciałko żółte powstające z pęcherzyka jajnikowego, który opuściła komórka jajowa. W przypadku jego niewydolności, produkcja hormonu jest niewystarczająca, co skutkuje poronieniem. [1][2][3][4]

Poronienia na nieco bardziej zaawansowanym etapie ciąży są natomiast często efektem zmian anatomicznych w obrębie narządów rozrodczych, najczęściej macicy, o których pacjentka mogła nawet nie wiedzieć. Zdarza się, że bardzo trudno je rozpoznać podczas rutynowych badań ginekologicznych. [1][2][3][4]

Wśród rzadszych przyczyn poronień można wymienić zaburzenia immunologiczne, skutkujące produkcją przeciwciał uszkadzających zarodek, a także choroby infekcyjne czy przewlekłe matki. [1][2][3][4]

Objawy i diagnostyka poronienia

Podstawowymi objawami poronienia są krwawienia z dróg rodnych, często z towarzyszącym bólem podbrzusza, nieco silniejszym od bólów miesiączkowych. Pamiętajmy jednak, że okres ciąży to czas intensywnych przemian hormonalnych i skąpe krwawienia są bardzo częste, zwłaszcza na początku ciąży. Mimo że są one fizjologiczne, zawsze powinny wzbudzać naszą czujność i skłaniać do wizyty u ginekologa. [1]

Lekarz przeprowadza wówczas badanie ginekologiczne i ultrasonograficzne. W badaniu wziernikiem może zauważyć intensywne krwawienie z nieco rozwartej szyjki macicy, a czasem także fragmenty jaja płodowego. W badaniu ultrasonograficznym obserwuje czy zarodek wciąż znajduje się w jamie macicy, a także może poszukiwać zwiastunów ewentualnego nadchodzącego poronienia, takich jak zwolnienie lub brak czynności serca płodu. [1]

Postępowanie w przypadku poronienia

Postępowanie w przypadku poronienia jest uzależnione od tego, czy jedynie ono zagraża, jest w toku lub już nastąpiło. W pierwszym przypadku zaleca się przyszłej mamie reżim łóżkowy i odpoczynek. Niestety rzadko udaje się uniknąć poronienia. Terapię farmakologiczną czy zabiegową wprowadza się jedynie wtedy, gdy przyczyną jest niewydolność ciałka żółtego i można suplementować progesteron lub przy niewydolności szyjki macicy, kiedy można założyć szew okrężny, utrzymujący ją bez rozwarcia. [1]

W przypadku poronienia w toku zwykle nie ingeruje się w działanie natury. Poronienie nastąpi bowiem samoistnie. Bardzo rzadko stosuje się prostaglandyny, aby wywołać czynność skurczową macicy. Takie postępowanie zaleca się wtedy, gdy wydaleniu uległ zarodek, ale w jamie macicy pozostało łożysko. W sytuacji, gdy krwawienie jest bardzo intensywne lub w jej obrębie zalegają resztki jaja płodowego, zaleca się przeprowadzenie łyżeczkowania jamy macicy. Nie jest to jednak postępowanie standardowe. [1]

 

[1] Pod red. Bręborowicz G.H., Położnictwo i ginekologia, tom 1, wyd. PZWL, Warszawa 2015, s: 85-91

[2] https://ciaza.mp.pl/przebiegciazy/90964,poronienie – data dostępu: 01.05.2018

[3] Jeve Y.B., Davies W., Evidence-based management of recurrent miscarriages., Send to

J Hum Reprod Sci. 2014 Jul;7(3):159-69

[4] Hady El Hachem et al., Recurrent pregnancy loss: current perspectives., Int J Womens Health. 2017; 9: 331–345

Suplement diety
GRUPA ADAMED - w skład której wchodzi Adamed sp. z o.o., to polska firma biotechnologiczno-farmaceutyczna, która została utworzona od podstaw na bazie polskiej myśli naukowej i własnych patentów, jest producentem ponad 250 produktów nowej generacji, oferowanych zarówno polskim jak i zagranicznym pacjentom z 60 krajów świata.