Powrót

Zmiany w organizmie ciężarnej kobiety

Jakie zmiany zachodzą w organizmie ciężąrnej?

Już podczas początkowych tygodni ciąży w organizmie kobiety zachodzą zmiany związane z przestrajaniem gospodarki hormonalnej, wzrostem stężenia sterydów łożyskowych i powiększającą się, ciężarną macicą, która zaczyna wypełniać jamę otrzewnową. Ciąża to prawdziwa rewolucja w anatomii, fizjologii i metabolizmie. Dzięki zmianom adaptacyjnym ciąża i poród przebiegają prawidłowo. (1)

Zmiany macicy w ciąży

 

U przyszłych mam, w wyniku przerostu włókien mięśniowych i tkanki łącznej, dochodzi do szybkiego i intensywnego wzrostu macicy. Na początku ciąży to narząd o masie 70 gram i pojemności kilku mililitrów. W 9. miesiącu ciąży macica osiąga ok. 1000 gram, a jej pojemność zwiększa się do 5 litrów. Przybywa jej naczyń krwionośnych i limfatycznych – przepływa przez nią coraz więcej krwi. (1)

Zmiany hormonalne we wczesnej ciąży prowadzą do uelastycznienia, rozpulchnienia i zasinienia szyjki macicy. Gęstnieje także śluz szyjkowy, który zamyka kanał szyjki macicy, zapobiegając wstępowaniu infekcji z niższych pięter dróg rodnych. Przed porodem czop śluzowy zostaje wydalony. (1)

 

Jak zmienia się układ krążenia w ciąży?

 

Szczególnie intensywnym zmianom adaptacyjnym w ciąży podlega układ sercowo-naczyniowy, m.in. zwiększa się pojemność minutowa serca, dochodzi do przerostu włókien mięśnia sercowego i zwiększenia objętości komór. Ponadto zwiększa się objętość krwi, osocza i masa krwinek czerwonych. W wyniku tych zmian rozwija się tzw. fizjologiczna anemia ciężarnych. Poza tym rośnie liczba leukocytów i zwiększa się OB – odczyn opadania krwinek czerwonych. (1)

Krwinki czerwone zwiększają swoją objętość, ale skraca się czas ich życia. W surowicy krwi obniża się stężenie żelaza i ferrytyny (czyli białka kompleksującego jony żelaza), natomiast podnosi się zdolność wiązania żelaza. Dzięki tym wskaźnikom u przyszłych mam można wykrywać niedokrwistość z niedoboru żelaza. By jej zapobiegać, zdecydowana większość lekarzy zaleca stosowanie preparatów wielowitaminowych, które w składzie mają również żelazo. Jednym z nich jest suplement diety – MamaDha, który zawiera nie tylko żelazo, ale też m.in. kwas foliowy (witaminę B12), witaminę D3 i jod. (1,2,3)

 

Układ oddechowy, układ moczowy i metabolizm w ciąży

 

Zmiany w organizmie w ciąży nie omijają układu oddechowego – są odpowiedzią na większe zapotrzebowanie na tlen. Dochodzi do przekrwienia i obrzęku górnych dróg oddechowych i ich błony śluzowej, nasilają się funkcje wydzielnicze śluzówki, która staje się bardziej podatna na urazy. Od I trymestru systematycznie zwiększa się pojemność oddechowa i minutowa – wartości te w okresie okołoporodowym są o 40 proc. wyższe niż u kobiet, które nie są w ciąży. (1)

Układ moczowy u kobiet ciężarnych ulega znacznym zmianom anatomicznym i czynnościowym. Zwiększa się objętość i długość nerek, poszerzają się układ kielichowo-miedniczkowy i moczowody, a pojemność pęcherza rośnie do 1000 mililitrów. Mocz w ciąży ma mniejszy ciężar właściwy – w tym okresie obniża się zdolność do jego zagęszczania. (1)

Zmiany w organizmie przyszłych mam obejmują też metabolizm energetyczny, hormonalny i tkankę tłuszczową. Metabolizm tłuszczów nabiera tempa, szybciej powstają ciała ketonowe. W pierwszej połowie ciąży organizm kobiety gromadzi większą ilość tkanki tłuszczowej. Dochodzi również do fizjologicznego zatrzymywania wody w ustroju. (1)

 

 

Skąd się bierze zgaga w ciąży?

W układzie pokarmowym ciężarnych narządy zmieniają swoje położenie (w szczególności żołądek i jelita). Poza tym ograniczają się funkcje motoryczne żołądka, obniża się kwasowość soku żołądkowego i słabnie perystaltyka jelit. W wyniku tych procesów u przyszłych mam może pojawić się uczucie pieczenia za mostkiem – zgaga. (1)

 

 

 

 

 

1. Bacz A. Zmiany fizjologiczne u kobiet w ciąży. https://ciaza.mp.pl/przebiegciazy/77575,zmiany-fizjologiczne-u-kobiet-w-ciazy Data dostępu: 16.06.2017

2. Bacz A. Zapotrzebowanie na żelazo u ciężarnych. https://ciaza.mp.pl/przebiegciazy/61951,zapotrzebowanie-na-zelazo-u-ciezarnych Data dostępu: 16.06.2017

3. Mama DHA (preparat złożony) – kapsułki. https://bazalekow.mp.pl/lek/89247,Mama-DHA-kapsulki Data dostępu: 16.06.2017